JotD / QotD Ελληνική Λίστα Ανεκδότων (JotD)


Θέμα: Λέξεις και φράσεις που άφησαν ιστορία: ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ



(nil): Scriptorium (electra(@)the.forthnet.gr)
Ημερομηνία: Τετ 29 Ιαν 2003 - 10:23:21 EET

Αρχηγού παρόντος, πάσα αρχή παυσάτω!
(Μόνον ο αρχηγός κατάλαβε γιατί βάζω αυτόν τον πρόλογο. Εσείς βρείτε
παρακάτω διάφορα που θα σας θυμίσουν πιθανότατα Εβελίνα, αλλά έχουν το
ενδιαφέρον τους.)
Η συλλογή έγινε από τον Άρη Χατζηστεφάνου
λήδα

Μέρος Α!
********

Δεν υπάρχει τίποτε καλύτερο από το να διατηρήσεις μία θέση στην Ιστορία,
δίνοντας το όνομά σου σε ένα αντικείμενο, το οποίο θα συντροφεύει τους
ανθρώπους στις καθημερινές τους δραστηριότητες. Εκτός, φυσικά, εάν τα
αντικείμενα είναι η νταμιτζάνα, το σάντουιτς και αλλά "ευτελή" είδη.
Δεκάδες λέξεις και εκφράσεις που χρησιμοποιούμε οφείλουν την προέλευσή
τους σε συγκεκριμένα πρόσωπα ή ακόμη και τεχνολογικά επιτεύγματα του
παρελθόντος. Πολλές φορές, τα ίχνη τους χάνονται στην αρχαιότητα, όπως
συμβαίνει με τις φράσεις "δαμόκλειος σπάθη" και "υπό την αιγίδα", ενώ
άλλες είναι δημιουργήματα του... νεοελληνικού πολιτισμού. Ένα σύντομο
λεξικό επιστημονικής λαογραφίας.

**********************
ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ
**********************

Σαρδάμ:
Ελάχιστοι γνωρίζουν ότι η πρώτη ελληνική κινηματογραφική ταινία
γυρίστηκε από τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Αχιλλέα Μαδρά, ο οποίος γεννήθηκε
το 1875 στην Κωνσταντινούπολη. Ο ίδιος, πάντως, φρόντισε για την
υστεροφημία του, κάνοντας έναν αναγραμματισμό στο επώνυμό του. Έτσι από
Μαδράς έγινε Σαρδάμ, σατιρίζοντας τον εαυτό του για τα δεκάδες λάθη που
έκανε κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων. Όπως λέμε... λάθη είμαστε ανθρώπους
κάνουμε!

Σαρδανάπαλος:
Οι Έλληνες δεν φημιζόμαστε για τη σωστή μεταφορά των ξένων
λέξεων στη γλώσσα μας και η λέξη Σαρδανάπαλος (από το όνομα του τελευταίου
βασιλιά των Ασσυρίων, Ασσουρδανιναβάλ) αποδεικνύει ότι μεταφράζουμε... ότι
πιάσει τ' αυτί μας. Σύμφωνα με τον μύθο, ο Σαρδανάπαλος ζητώντας συγχώρεση
για τον ακόλαστο βίο του .αυτοκτόνησε., διατάσσοντας του υπηκόους του να
τον κάψουν ζωντανό μαζί με τους θησαυρούς του, τις γυναίκες του, τις
παλλακίδες του και τους ευνούχους του. Η φήμη του, πάντως, έφτασε στην
Αρχαία Ελλάδα, όπου αναφέρεται από τον Ηρόδοτο αλλά και τον Αριστοφάνη
στους .Όρνιθες.. Ο μόνος που φάνηκε να τον υποστηρίζει (προς στιγμήν),
ανασκευάζοντας τις εναντίον του κατηγορίες ήταν ο Αριστοτέλης, ο οποίος
στα "Πολιτικά" του σημειώνει ότι ο Σαρδανάπαλος δεν... έξαινε μαλλί μαζί
με τις γυναίκες της αυλής του, όπως του καταλογίζουν οι επικριτές του!

Σάντουιτς:
Οι νεότεροι θα γνωρίζουν (από τις συσκευασίες γνωστού ελληνικού
. . . ταχυφαγείου) ότι τα σάντουιτς οφείλουν την ονομασία τους στον Άγγλο
μανιακό χαρτοπαίχτη Άρθουρ Σάντουιτς. Ο Άγγλος ευγενής, προκειμένου να μην
σηκώνεται ούτε για ένα λεπτό από την πράσινη τσόχα, φρόντιζε να έχει
πάντοτε δίπλα του τις απαραίτητες προμήθειες φαγητού (καλά στοιβαγμένες
μέσα σε ψωμί). Πάντως, αρκετοί ιστορικοί υποστηρίζουν ότι ο Σάντουιτς
απλώς εισήγαγε πρώτος στην πατρίδα του το συγκεκριμένο έδεσμα, το οποίο
παρασκευάστηκε για πρώτη φορά στη Δανία.

Νταμιτζάνα:
Αν και η προέλευση της συγκεκριμένης λέξης χάνεται στο βάθος της Ιστορίας,
μία πολύ ενδιαφέρουσα θεωρία αναφέρει ότι το γυάλινο αυτό δοχείο οφείλει
το όνομά του, σε μία. . . κυρά-Γιαννούλα, που καθώς ήταν Γαλλίδα ονομαζόταν
.Dame-Zanne.. Η εν λόγω κυρία φαίνεται ότι διέθετε μία .κινητή ταβέρνα.
και ακολουθούσε τα στρατεύματα του Ναπολέοντα στις εκστρατείες του. Η Dame
Zanne, λοιπόν, χρησιμοποιούσε, καθώς λέγεται, ένα τεράστιο γυάλινο δοχείο
με κρασί (ας το ονομάσουμε, προς το παρόν, μαστραπά) με το οποίο κερνούσε
τους Γάλλους στρατιώτες. Καθώς, όμως, και η ίδια ήταν αρκετά κοντή και
υπερβολικά χοντρή, δεν γλίτωσε τον παραλληλισμό με την νταμιτζάνα.Όπως
λέμε, η νταμουτζάνα ή στρόγγυλη.

Πραλίνες και τσιτσιμπίρες:
Ο Γάλλος στρατάρχης του 17ου αιώνα, Ντε Πλεσί Πραλέν, ίσως να προτιμούσε
να μείνει στην ιστορία για τις στρατιωτικές του ικανότητες, η μοίρα του,
όμως, αποδείχθηκε διαφορετική. Μαζί με τον αρχιμάγειρά του ανακάλυπταν
συνεχώς νέα ζαχαρωτά, χρησιμοποιώντας ως βασικά συστατικά αμύγδαλα
καβουρδισμένα με ζάχαρη, φιστίκια ή φουντούκια. Αρκετά από τα ζαχαρωτά του
Πραλέν περιείχαν, εκτός από τα αμύγδαλα και τη ζάχαρη, διάφορα μπαχαρικά,
όπως το ζιγκιβάρι ή τσεζιμπέρ. Η χρήση αυτού του τελευταίου και στις
γκαζόζες μάς οδηγεί στις περίφημες "τσιτσιμπίρες", που είχαν γλυκιά αλλά
και πιπεράτη γεύση.

Τσαρλατάνος:
Ο Τσάρλ Ατάντρ, διαβόητος μπαγαμπόντης (από το Ιταλικό vagabondo που
σημαίνει απατεωνίσκος) στην αυλή του βασιλιά Λουδοβίκου ΙΔ΄ είναι ένας
ακόμη από τους ανθρώπους που θα προτιμούσαν να μείνουν στην ιστορία, με
ελαφρώς διαφορετικό τρόπο.

Mercedes:
Η δεσποινίς Mercedes Jellinek δεν ήταν κατασκευαστής οχημάτων, αλλά το
όνομά της θα μείνει αξέχαστο στο πλαίσιο της ιστορίας του αυτοκινήτου. Ο
διπλωμάτης πατέρας της Emil υπήρξε αφοσιωμένος λάτρης των αυτοκινήτων και
διέθετε μεγάλη εμπορική οξυδέρκεια. Παράγγελνε κινητήρες μεγάλης ισχύος
από την Daimler και πετύχαινε σημαντικές νίκες σε αγώνες αυτοκινήτων,
αποκτώντας τεράστια φήμη και δημοσιότητα. Αν και η Daimler δεν ήταν
ιδιαίτερα ενθουσιασμένη από αυτού του είδους την τάση επίδειξης, δεν
μπορούσε να αρνηθεί αυτή την .εξυπηρέτηση. σε έναν τόσο σημαντικό πελάτη
της, ακόμη και όταν αυτός άρχισε να αποκαλεί τα αυτοκίνητά της με το όνομα
της κόρης του.Στις περισσότερες περιπτώσεις, πάντως, η ονοματοδοσία στον
χώρο της αυτοκινητοβιομηχανίας αφορά την ίδια τη φίρμα, το όνομα της
οποίας προέρχεται από το όνομα του ιδρυτή της, όπως συμβαίνει, λόγου χάρη
με τη Ferrari, τη Ford, την Opel, τη Citroen και την Porsche.

Σαδισμός:
Ο Μαρκήσιος ντε Σαντ, με τις γλαφυρές περιγραφές βασανισμών, μαστιγώσεων
και κάθε είδους ταπείνωσης .χάρισε. στην ψυχολογία το όνομά του, για την
περιγραφή μίας γενετήσιας διαστροφής, κατά την οποία ο φυσικός ή ηθικός
βασανισμός άλλου ατόμου προκαλεί ηδονή. Το φαινόμενο του σαδισμού έχει
απασχολήσει, μεταξύ άλλων, και την επιστήμη της εγκληματολογίας, στη
νεότερη και παλαιότερη ιστορία της οποίας αναφέρονται περιπτώσεις
απάνθρωπου σαδισμού. Μεταξύ των μεγαλύτερων σαδιστών της Ιστορίας
συγκαταλέγονται, αναμφισβήτητα, αρκετοί Ρωμαίοι αυτοκράτορες, όπως ο
Τιβέριος και ο Νέρωνας, που σύμφωνα με μαρτυρίες αισθάνονταν ηδονή
παρακολουθώντας βασανιστήρια.

Μαζοχισμός:
Ένας ακόμη συγγραφέας που επηρέασε
με το έργο του την επιστήμη της ψυχολογίας είναι και ο Σάχερ Μαζώχ, ο
οποίος σε (πλήρη) αντίθεση με τον Μαρκήσιο ντε Σάντ αναφέρθηκε στην ηδονή,
όχι από την πλευρά του θύτη, αλλά του θύματος. Ο μαζοχισμός αποτελεί και
αυτός σεξουαλική διαστροφή, κατά την οποία η δημιουργία ηδονής προϋποθέτει
έντονο σωματικό ή ψυχικό πόνο. Οι διάφορες μορφές μαζοχισμού διακρίνονται
από το είδος του βασανισμού, άλλα και τα μέσα που χρησιμοποιούνται.

Δαμόκλειος σπάθη:
Νονός. της συγκεκριμένης φράσης είναι, αναμφισβήτητα, ο Συρακούσιος
κόλακας Δαμοκλής, ο οποίος διαβιούσε στην αυλή του τύραννου Διονυσίου. Ο
τελευταίος, θέλοντας να αποδείξει στον Δαμοκλή τα .βάσανα. της ζωής των
τυράννων, τον κάλεσε να ζήσει μία ημέρα σαν βασιλιάς, διατάζοντας,
μάλιστα, όλους τους αυλικούς, αλλά ακόμη και τον γιο του, να υπακούουν σε
κάθε εντολή του .νέου βασιλιά..Ο Δαμοκλής, αφού φόρεσε τη βασιλική
ενδυμασία, κάλεσε γνωστούς και φίλους σε πλουσιοπάροχο δείπνο. Κάποια
στιγμή, ο Διονύσιος έκανε νόημα στον Δαμοκλή να κοιτάξει πάνω από το
κεφάλι του όπου από μια τρίχα αλόγου κρεμόταν ένα τεράστιο κοφτερό σπαθί!
Μήπως, τότε ανακαλύφθηκε και η πρώτη (εν δυνάμει) λαιμητόμος;

--
Η Έβελυν (Jokes-Robot(@)ceid.upatras.gr) γράφει :
Ήξερες οτι ...
Η μοναδική χώρα που το όνομα της ξεκινά με Α και δεν τελειώνει σε Α είναι το Αφγανιστάν! (μετάφραση απο τα αγγλικά και με παλιούς χάρτες...)
________________________________________________________________________
          Joke of the Day ... Ελληνική Λίστα Ανεκδότων
             https://anekdota.duckdns.org
        ___ Η JotD βγαίνει σε Ελληνικά και Greeklish ___
________________________________________________________________________

Γραφτείτε και εσείς στην Ελληνική Λίστα ανεκδότων (JotD) και στείλτε τα ανέκδοτά σας!!!

Επιστροφή στον κεντρικό κατάλογο αυτού του αρχείου